Asa Gray (1810-1888)

18 Kasım 1810′da New York’ta Dünya’ya gelen Asa Gray, 19. yüzyıl Amerikasının önde gelen botanikçilerinden bir tanesidir. Kuzey Amerika florasını çağdaşı olan diğer tüm botanikçilerden çok daha ayrıntılı çalışmış ve derlediği bilgileri “Manual of the Botany of the Northern United States, from New England to Wisconsin and South to Ohio and Pennsylvania Inclusive” adlı kitabında toplamıştır.

1836-1838 yıllarında Amerikan tarihinin en önemli biyolojik keşif gezilerinden bir tanesi olan Wilkes ekspedisyonunda görev alan Gray, 1842′de Harvard üniversitesi doğa tarihi bölümüne atanmıştır. Burada binlerce bitki numunesi ve kitaptan oluşan bir koleksiyon kurmuş ve böylelikle Harvard üniversitesinde güçlü bir botanik bölümünün temellerini atmıştır. Ölümünden sonra kurduğu herbaryum, “Gray Herbarium” adını almış olup, günümüzde de hala aynı adla faaliyetini sürdürmektedir.
Gray’in önemli bir özelliği de, yaşadığı yıllarda İngiliz botanikçi Joseph Dalton Hooker (1817-1911) ve modern jeolojinin kurucusu, jeolog Charles Lyell (1797-1875) ile birlikte Amerika’nın en ateşli evrim savunucularından bir tanesi olmasıdır. 5 Eylül 1857′de Darwin Gray’e meşhur mektubunu yazmış ve bu mektup aralarında bir ömür boyu sürecek olan mesleki dayanışmayı başlatmıştır. Gray, Darwin’in “Türlerin Kökeni” adlı eserininin Amerika’da ilk kez basılmasına da ön ayak olmuştur.1859-1861 yıllarında Jean Louis Rodolphe Agassiz’le, varyasyonlar ve coğrafik dağılım üzerine olan tartışmaları meşhurdur. Gray, Doğu Asya ile Kuzey Amerika floralarını karşılaştırmış ve aralarındaki benzerliğin evrimsel bir boyutu olduğunu öne sürmüştür.Hocası ve Amerika’nın ilk botanikçisi olan John Torrey (1796-1873)’le “Flora of North America” adlı eseri yayınlamışlardır. 1860′da AAAS (Amerikan Bilimi Geliştirme Derneği) başkanı seçilen Asa Gray, 30 Ocak 1888′de Cambridge, Massachusetts’deki evinde Dünya’ya veda etmiştir. Ölümünden sonra, 1848′de evlendiği eşi Jane Loring Gray mektuplarını derlemiş ve biyografisini yazmıştır.
“Asa Gray Ödülü”; Amerikan Bitki Taksonomistleri Derneği’nin, her yıl mesleğinde başarı sağlamış olan yaşayan botanikçilere verdiği en büyük bilimsel ödüldür.
Kaynak: Dupree, A. (1988). Asa Gray, American botanist, friend of Darwin. Baltimore: Johns Hopkins University Press.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir