Araknoloji Kitapları

Örümcek Biyolojisi

Son dönemde dogatarihi.net; araknoloji kitapları, araknoloji ile ilgili kitaplar, örümcek biyolojisi, akrep biyolojisi vs. gibi anahtar kelimlerle sık sık ziyaretçi almaya başladı. Bu elbette sevindirici ve umut verici. Umarım bu ziyaretçiler genç biyologlardan oluşuyorlardır ve içlerinden en azından bir kaçı kariyerlerinin ilerleyen dönemlerinde araknolojiye yönelirler.

Şu an için ne yazık ki araknoloji üzerine yazılmış Türkçe bir kaynağımız mevcut değil. Bir dönem Niğde Üniversitesi Biyoloji bölümünden Prof. Dr. Ayvaz Babaşoğlu’nun Örümcekgiller isimli kitabı bulunuyordu. Anladığım kadarıyla şu an piyasada yeni baskısı yok ve sahaflarda da bulabilmek olası değil. Ben burada en temel araknoloji kitaplarının isimlerini vermek istiyorum. Bazılarının baskıları bulunmamakla birlikte yurt dışı kökenli ikinci el kitap satışı yapan ağ sayfalarından tedarik edebilmek olası.

Örümcek Biyolojisi

Rainer F. Foelix → Biology of Spiders. Kitap adından da anlaşılacağı üzere tamamen Örümcek Biyolojisi üzerine. Bende Oxford Üniversitesi tarafından yayınlanan 1996 baskısı mevcut. Elbette İngilizce. 10 farklı bölümden oluşuyor. 1. bölüm, Örümceklere giriş; 2. bölüm, Örümcek anatomisi; 3. bölüm, Örümceklerin metabolizmaları; 4. bölüm, Örümceklerin nörobiyolojileri; 5. bölüm, Örümcek ağları; 6. bölüm, Örümceklerin hareketleri ve avlanma stratejileri; 7. bölüm, Örümceklerin üremeleri; 8. bölüm, Örümceklerin gelişimi; 9. bölüm, Örümcek ekolojisi; 10. ve son bölüm ise Örümceklerin filogenileri ve sistematikleri üzerine. Hasılı Biology of Spiders her araknoloğun başucunda bulunması gereken, olmazsa olmaz bir kaynak.

Michael Roberts → The Spiders of Great Britain and Ireland. Araknoloji otoritelerince Magnum Opus yani Büyük İş olarak kabul edilen kitap yine olmazsa olmaz kaynaklardan bir tanesi. Bende 1993 baskısı mevcut. Kitap esasında İngiliz araknologlar olan George Hazlewood Locket ile Alfred Frank Millidge’nin Ray Society tarafından 1951’de birinci, 1953’de ise ikinci cildi yayınlanan British Spiders isimli kitaplarının az daha geliştirilmiş ve içeriği zenginleştirilmişi. Lakin çizimler ve betimlemelerdeki titizlik kıyas kabul etmez (bence).

The Spiders of Great Britain and Ireland, üç ciltten oluşuyor. 1. cilt, İngiltere faunasında yer alan Atypidae-Theridiosomatidae arasında yer alan  tüm örümcek familyalarının teşhis anahtarlarını ve türlerin betimlemelerini içeriyor. 2. cilt sadece Linyphiidae familyasına adanmış. 3. ciltte ise mevcut türlere ait renkli çizimler mevcut.

Wolfgang Nentwig (editör) → Ecophysiology of Spiders. Bern Üniversitesi (İsviçre) Ekoloji profesörlerinden Wolfgang Nentwig’in editörlüğünde sunulan kitap 4 ana bölüm altında, 28 farklı alt bölümden oluşuyor. Bu alt bölümler içerisinde örümceklerin avlarından, parazitlerine ve hatta biyoritimlerine; zehirlerinin etki mekanizmalarından, soğuk ortamlarda gösterdikleri fizyolojik adaptasyonlara kadar farklı bir çok konuda başlık bulabilmek olası. Kitap İngilizce yazılmış. Bende 1987 baskısı mevcut.

Stefan Heimer ve Wolfgang Nentwig → Spinnen Mitteleuropas. 1991’de Orta Avrupa Örümcekleri ismiyle; Robert Bosmans, Christa Deeleman-Reinhold, Peter van Helsdingen, Konrad Thaler, Jörg Wunderlich gibi bir çok efsanevi araknoloğun katkılarıyla kaleme alınıp Almanca olarak yayınlanan bir başyapıt. Eserin ağ ortamına aktarılmış, genişletilmiş ve hatta İngilizceye de tercüme edilmiş sürümüne şu adresten ulaşabilmek mümkün. Kitabın ben de orijinal baskısı mevcut. İkinci el satış yapan ağ sayfalarına da çok nadir düşüyor. Dediğim gibi hemen hemen tüm içeriğe çevrim içi ve ücretsiz olarak ulaşabilirsiniz ama büyük emek verilerek hazırlandığı aşikar olan bu başyapıtla sevişebilme şerefine nail olabilmek için bence mutlaka edinilmeli.

Rudy Jocqué ve Ansie Dippenaar-Schoeman → Spider families of the world. İngilizce olarak kaleme alınan eser Dr. Paul Selden’in önsözü ile 2006’da yayınlandı. Familya tayinlerine yönelik derli toplu bir teşhis anahtarı içermesinin yanı sıra kitap içerisinde örümcek ağlarının şekline dayanan bir başka teşhis anahtarını daha sunuyor yazarlar. Kitabın asıl güzel ve bence ilk niteliği taşıyan yanı ise her bir familyanın en belirleyici özelliklerinin şekillerle desteklenerek kısa başlıklar altında betimlenmesi. Olmazsa olmaz diyemeyeceğim ama yeni başlayanlar ya da örümceklere ilgi duyanlar için kesinlikle gerekli.

Bernard Le Peru → The spiders of Europe, a synthesis of data: Volume 1 Atypidae to Theridiidae. İsminin Avrupa Örümcekleri olduğuna bakmayın Türkiye Örümcekleri ni de dahil etmiş yazar bu olağanüstü yararlı çalışmasına. İsminden anlaşılacağı üzere kitabın henüz birinci cildi yayınlandı. Bu cilt örümceklerin morfolojilerine dair bilgiler, terminolojik bir sözlük ve örümcek familyalarının betimlemelerinin yanı sıra Atypidae familyasından Theridiidae familyasına kadar 750 civarında örümcek türünün betimlenmesini ve bunlara dair 2100’ün üzerinde çizimi içeriyor. 4 cilt olarak tasarlanan kitabın 2. cildinin baskıya girmesini şahsen sabırsızlıkla bekliyorum. Ağ üzerinden satın almayı düşünenlerin kitabın yayıncısı olan Société Linnéenne de Lyon ile temasa geçmelerini şiddetle tavsiye ederim. Böylelikle çok daha ucuza satın alınabilir.

Victor Petrovich Tyshchenko → Identification Key to Spiders of the European USSR. Hocamın hocası doğrudan hocam sayılabileceğine göre hocamın kitabı. Rusça ve haliyle Kril alfabesinde yazılan kitap, Eski Sovyetler Birliğinin Avrupa’da kalan kısımlarının örümceklerine dair çizimler içeren ayrıntılı bir teşhis anahtarı esasında. Saint Petersburg Eyalet Üniversitesi Entomoloji bölümünden Dr. Stekol’nikov, 2003 senesinde düzenlenen 21. Avrupa Araknoloji Kongresinde Dr. Tyshchenko’nun bahsi geçen eserini gerçek bir kilometre taşı olarak değerlendirir. İçeriğinde 928 örümcek türüne dair sistematik bilgiler içeren kitap mutlaka el altında, başucunda bulunmalı.

Çok uzadı. Genç araknologlara veya adaylarına faydalı olabileceğini sandığım bu sayfayı ya güncellerim ya da “Araknoloji Kitapları: Akrepler, Yalancı Akrepler vs.” biçiminde farklı başlıklarla yayınlarım. Şimdilik bu kadar yeter.

“Araknoloji Kitapları” üzerine 3 yorum

  1. Hümeyra hanım benim bildiğim sadece Ayvaz Babaşoğlu’nun Araknoloji kitabı var Türkçe kaleme alınmış. Lakin baskısı var mıdır yok mudur bilmiyorum. Bulsanız bile kitabın sağlıklı olup olmadığı tartışılır. İlgilendiğiniz özel bir konu varsa e-posta adresime lütfen bildirin yardımcı olmaya çalışayım…

    1. Öncelikle selamlar,Ayvaz Babaşoğlu’nun (Örümcekgiller)Arachnida kitabı şuanda nadirsahaf ta bulunuyor. Link atmamın doğru olup olamayacağı konusunda emin olamadım o yüzden paylaşmadım ancak hala sahaflarda bulunuyor.
      Saygılarımla.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir